Nedir.Org
  • 1
20825
0
Okunma
12
Cevap
1
Soru :

Düz kafiye nedir

Bu soruya açıklama yazılmamış..
Bölüm: Edebiyat
Durum: Çözüldü
Tarih: 1 ay önce
0 kişi takip ediyor

Cevap Yaz


×
Seç Değiştir



×
Seç Değiştir

×
Örnek 1 : https://www.youtube.com/watch?v=0zuBFyfQ3Qc
Örnek 2 : https://vimeo.com/8802569

Verilmiş Cevaplar


31



2020-05-24 21:36:29 #
Cevap :

Kafiye Düzenleri (Kafiye Şeması-Kafiye Örgüsü):

Mısraların son seslerine bakılarak bir dörtlüğün kafiye düzeni çıkarılır. Kafiye düzenlerinin, mısralarının son seslerindeki düzene göre çeşitleri vardır. Beyitlerde her iki dize dörtlüklerde ise genellikle dördü de kendi aralarında uyaklıdır. Bu uyak türünün farklı şekilleri de vardır. Mesnevi nazım biçimi ile kaside ve gazellerin ilk beyitlerinde düz uyak esastır. Uyak düzeni, dörtlüklerde "aabb, aaab, aaxa, aaaa, bbba, ccca" biçiminde olan bütün şiirlerin kafiye örgüsü ile beyitlerde "aa, bb, cc …" şeklinde olan şiirlerin kafiye örgüsü düz uyaktır.

Düz Kafiye:

Kafiye şeması: “a a a b”, “bbbc”; “cc”; “a a b b”; aaba (aaxa) olmalı.

Düz Kafiye Türleri

Beyitlerin kendi arasında kafiyeli olmasıdır. Divan edebiyatının mesnevi nazım biçiminde de bu düzen kullanıldığından “Yeni mesnevi düzeni” olarak da adlandırılır. “ikili” olarak da adlandırılır. Divan şiirinde özellikle uzun şiirlerde görülür. Yeni mesnevi düzeninin mesnevi düzeninden farkı cümlelerin bir sonraki dizeye de sarkmasıdır.

Örnek-1

İftardan önce gittim Atik-Valde semtine  (a)
Kaç defa geçtiğim bu sokaklar, bugün yine, (a)
Sessizdiler, Fakat Ramazan maneviyyeti (b)
Bir tatlı intizara çevirmiş sükûneti (b)

Örnek-2

Bursa’da eski bir cami avlusu, (a)
Küçük şadırvanda şakırdayan su. (a)
Orhan zamanından kalma bir duvar… (b)
Onunla bir yaşta ihtiyar çınar (b)
Eliyor dört yana sakin bir günü. (c)
Bir rüyadan arta kalmanın hüznü (c)
İçinden gülüyor bana derinden. (d)
Yüzlerce çeşmenin serinliğinden (d)
Ovanın yeşili göğün mavisi (e)
Ve mimarilerin en ilahisi. (e)

Örnek-3

Sabahın çisesine (a)
Uyandım yar sesine (a)
İsmini yaz sevdiğim (x)
Halının köşesine (a)

Örnek-4

Çepeçevre bahar içinde bir yer gördük (a)
Ferhat ile Şirin’i beraber gördük (a)
Baktık geceden fecre kadar ellerde (b)
Yıldızlara yükselen kadehler gördük (a)

Örnek 5

 

El âriftir yoklar senin bendini  -a
Dağıtırlar duzağını fendini      -a
Alçaklarda otur gözet kendini  -a
Katı yükseklerden uçucu olma -b

 

Karacaoğlan

 

Açıklama: Yukarıdaki dörtlükte geçen "bendini, fendini ve kendini" sözcüklerindeki "-endini" eklerinin son harfleri aynı olduklarından dizeler arasında düz uyak örgüsü vardır.

 

Örnek 6

 

Bir şâhda iki gonce-i gül  -a

Birbirlerine olurdu bülbül -a

 

Şeyh Galip

 

Açıklama: Yukarıdaki dizelerde geçen "gül" ile "bülbül" sözcükleri dikkate alındığında aralarındaki kafiye örgüsünün düz uyak olduğu görülür. Beyitlerde düz uyak örgüsünde tek örgü var ki o da her iki dizenin her zaman aynı seslerle bitmesidir.

 

Örnek 7

 

Kandilli yüzerken uykularda -a

Mehtabı sürükledik sularda  -a


Bir yoldu parıldayan gümüşten  -b
Gittik… Bahs açmadık dönüşten -b


Hulyâ tepeler, hayal ağaçlar      -c
Durgun suda dinlenen yamaçlar  -c

 

Yahya Kemal Beyatlı

 

Açıklama: İki dizeden oluşan şiirlerde her iki dizedeki kafiyenin aynı seslerden oluşması gerekir. Yukarıdaki şiirde de dizeler arasında düz uyak esastır.

 

Örnek 8

 

Boşa bağlanmamış bülbül gülüne  -b

Kar koysan köz olur aşkın külüne  -b

Şaştım kara bahtım tahammülüne -b

Taşa çalsam ezilmiyor Mihriban    -a

 

Abdurrahim Karakoç

 

Açıklama: Düz uyakta kafiye örgüsü çeşitli şekillerde oluşmaktadır. Yukarıdaki dörtlükte ilk üç dizenin aynı sesle bitmiş olması şiirde düz uyak örgüsünün olduğunu gösterir. 

 

Örnek 9

Yanarım ağalar yerlerim diken           -a
Babamın öcüdür belimi büken            -a
Düğün kurulmadan günümüz varken  -a
Göz oyanlar görsün sellerimizi           -b

 

Köroğlu

 

Açıklama: Yukarıdaki dörtlükte yer alan "diken, büken, varken" sözcükleri arasında düz uyak söz konusudur. Her üç kelimenin aynı sesle bitmiş olması bunu göstermektedir.

 

Örnek 10

 

Kuğul kuğul ötüşüyor kumrular  -a

Çağlayıp akıyor bulanık sular     -a
Meleşir koyunlar körpe kuzular  -a
Açtı bahar çiçekleri Ada'nın       -b

 

Âşık Veysel Şatıroğlu

 

Açıklama: Düz uyak örgüsü "aaab" şeklinde de karşımıza çıkmaktadır. Yukarıdaki dörtlükte de "kumrular, sular, kuzular" sözcükleri arasında böyle bir kafiye örgüsü söz konusudur. Yani dörtlük, düz uyak ile oluşturulmuştur.

 

Örnek 11

 

Oturmuş ak gelin taşın üstüne -a 

Taramış zülfünü kaşın üstüne  -a
Bir selam geldi başım üstüne  -a
Alırım kız seni komam illere    -a

Dadaloğlu

 

Açıklama: "aaaa" uyak örgüsü de düz uyak örgüsünün bir çeşididir. Yukarıdaki dörtlükte de "üstüne, üstüne, üstüne ve illere" sözcükleri arasındaki uyak kümelenişi düz uyak örgüsüdür.

 

Örnek 12

Ya Râb belayı aşk ile kıl aşina beni        -a

Bir dem belâ-yı aşktan etme cüdâ beni  -a

Fuzuli

Açıklama: Gazellerde ilk beyitler her zaman düz uyak ile oluşturulur. Yukarıdaki dizelerde de "aa" şeklinde oluşan bir kafiye örgüsü mevcut ki bu da düz uyaktır.

 

Örnek 13

 

Ayaklar, çeşit çeşit kunduralar içinde        -a
Ayaklar, yarı çıplak, paçavralar içinde       -a
Ayaklar, odalarda, bir çift yavru güvercin  -b
Tutup avuca almak, okşayıp öpmek için    -b

 

Ziya Osman Saba

 

Açıklama: Düz uyak örgüsü çeşitli şekillerde oluşur. Yukarıdaki dörtlükte de ilk iki dize kendi aralarında; son iki dize de kendi aralarında uyaklıdır. Kısacası "aabb" uyak örgüsü de düz uyak (kafiye) örgüsü olarak kabul edilir.

Beste 1 kişi beğendi

01 | Kafiye

Uyak (Kafiye) Nedir
Dize sonlarında yazılışları aynı görev ve anlamları farklı olan ses, ek ya da sözcüklerin kullanılmasıyla oluşan ses benzerliğine uyak denir. Başka bir tanımla mısra sonlarındaki yazılışları ve okunuşları aynı, anlamları ve görevleri farklı kelimelerin, eklerin benzerliğine uyak/kafiye denir. Dize sonlarındaki tek ses benzerliğine yarım uyak, iki ses benzerliğine tam uyak, üç ve daha fazla ses benzerliğine ise zengin uyak denir.
Uyak ve Kafiye Ne İşe Yarar
 a) Her mısranın ahenkli bir durgu ile kesilmesini.. - Yazıya Git..

02 | Düzyazı

Düzyazı Tanımı Sözlük Anlamları
1. Bir düşünceyi, duyguyu ya da konuyu, ölçü, uyak gibi kurallara bağlı olmadan dilbilgisi ve sözdizimine uygun tümcelerle yazma.
2. Düzyazı ile yazılmış metin.
3. Nesir, edebiyatta düzyazı sanatı. Dil kurallarından başka hiçbir ölçüye bağlı olmayan düz ve tabu anlatma yolu.
Düzyazı yani Nesir (Özet)
Düzyazı (nesir), dil kurallarından başka hiçbir kurala bağlı olmayan, konuşma diline yakın olan doğal anlatım yoludur. Terim olarak önceleri düzyazı yerine inşâ, düz yazı.. - Yazıya Git..

03 | Düzlem

Eni ve boyu olan, ama kalınlığı/genişliği olmayan (iki boyutlu ), hayali, sonsuza kadar giden bölgeye düzlem denir. Sınıfınızın, evinizin , sıranızın üzerinde incecik bir perde düşünün, ve bu perdenin tüm yönlere doğru sınıfınızı, evinizi , dağları tepeleri aşıp , dünyanın dışına çıkıp sonsuza kadar uzandığını düşünün. Bu Düzlemdir. Gerçek Dünyada düzlem yoktur. Tüm düz olarak gördüğümüz yüzeyler birer düzlem parçasıdır. Sınıfızın tabanı , sıranızın yüzeyi , tahtanızın yüzü birer düzlem parçasıdır. Düzlemden.. - Yazıya Git..

04 | Düz Değişmece

Düz değişmece yani mecaz-ı mürsel aralarında benzerlik ilgisi olmaksızın, bir sözün başka bir söz yerine kullanılmasıdır. Kısaca bir sözcüğün benzetme ilgisi olmadan başka bir sözcük yerine kullanılmasına ad aktarması denir. Ad aktarması  Düz Değişmece ya da Mecaz-ı Mürselde denilir.
Ad aktarması iççin benzetme amaç güdülmeden bir sözün ilgili olduğu başka bir söz yerine kullanılmasıdır demiştik. Şimdi de örneklerle gösterelim;
"Tanzimat dönemini bir de Tanpınar'dan okuyun." Bu cümlede "Tanpınar" sözcüğü "Ahmet.. - Yazıya Git..

05 | Düz Geniş Ünlü Uyumu

Dudakların gerilip düzleşmesiyle oluşan ünlülere düz ünlü denir. Düz ünlüler a, e, ı ve i harfleridir. * Bir kelimenin ilk hecesinde düz ünlü (a, e, ı, i) varsa son­raki hecelerde de düz ünlü bulunur.Örneğin:Anlaşmak, yanaşmak, kayıkçı, ısırmak, ılıklaşmak, seslenmek, yelek, bilek, çilek.* Küçük ünlü uyumuna göre..Ünlü Harflerin Sınıflandırılması
Ünlü harfler, çıkış yeri ve dilin durumuna, dudakların durumuna, ağzın açıklığına göre şu şekilde sınıflandırılır:A. Çıkış yeri ve dilin durumuna göre1.Kalın ünlüler:.. - Yazıya Git..

06 | Düzlem, Düzlemsel Şekil ve Düzlem Parçası Nedir

Düzlem, Düzlemsel Şekil ve Düzlem Parçası Nedir - Soruya Git..

07 | Düz kaslar ile çizgili kaslar arasındaki yapısal farklar nelerdir...

Düz kaslar ile çizgili kaslar arasındaki yapısal farklar nelerdir? - Soruya Git..

08 | Düzlem Modellerine Örnek

Düzlem Modellerine Örnekler - Soruya Git..

09 | Düzgün olmayan düzlemsel bölgelerin alanını hesaplama örnek...

Düzgün olmayan düzlemsel bölgelerin alanını hesaplama örneği - Soruya Git..

10 | Düzlem Modeli Nedir Örnekler

Düzlem Modeli Nedir Örnekler - Soruya Git..












Arama
Menü
Kapat
Hareket Dökümü
Online Üyeler
  • Gökçe 8
    Gökçe 8
    Belirtmemiş
  • Bünyamin Kara
    Bünyamin Kara
    Belirtmemiş
  • nightmare
    nightmare
    Belirtmemiş
  • çılgın türk
    çılgın türk
    Belirtmemiş
  • Darthwader
    Darthwader
    Belirtmemiş
  • pro yanyatan
    pro yanyatan
    Belirtmemiş
  • inci duru
    inci duru
    Belirtmemiş
  • iclalim
    iclalim
    Belirtmemiş
  • alev0
    alev0
    Belirtmemiş
  • didems
    didems
    Belirtmemiş
  • Ömer Faruk Onuk
    Ömer Faruk Onuk
    Belirtmemiş
  • merve7
    merve7
    Belirtmemiş
  • Gececi kız
    Gececi kız
    Belirtmemiş
  • Kalbimdekiaşk
    Kalbimdekiaşk
    Belirtmemiş
  • Badcat
    Badcat
    Belirtmemiş
  • Ayşe00naz03
    Ayşe00naz03
    Belirtmemiş
  • Poseidon
    Poseidon
    Belirtmemiş
  • Sokakların çocuğu
    Sokakların çocuğu
    Belirtmemiş
  • Hypatia
    Hypatia
    Belirtmemiş
  • Berke59
    Berke59
    Belirtmemiş
  • Borasever
    Borasever
    Belirtmemiş
  • ali70
    ali70
    Belirtmemiş
  • alparslanpeker
    alparslanpeker
    Belirtmemiş
  • Emre Demirel
    Emre Demirel
    Belirtmemiş
  • Mehmetkaptan55
    Mehmetkaptan55
    Belirtmemiş
  • Sevimlişey
    Sevimlişey
    Belirtmemiş
  • Dinconur
    Dinconur
    Belirtmemiş
  • Berzan
    Berzan
    Belirtmemiş
  • gokturk
    gokturk
    Belirtmemiş
  • Melisnaz
    Melisnaz
    Belirtmemiş
  • birbilen
    birbilen
    Belirtmemiş
  • Muratt1
    Muratt1
    Belirtmemiş
  • keskin
    keskin
    Belirtmemiş
  • Kartalaltan
    Kartalaltan
    Belirtmemiş
  • Gökyüzü kalp
    Gökyüzü kalp
    Belirtmemiş
  • Elif Aslan
    Elif Aslan
    Belirtmemiş
  • BÜŞRA DAĞ
    BÜŞRA DAĞ
    Belirtmemiş
  • MEDICINE
    MEDICINE
    Belirtmemiş
  • Paksoy
    Paksoy
    Belirtmemiş
  • viento
    viento
    Belirtmemiş
  • Cerenx
    Cerenx
    Belirtmemiş
  • Gamzelim1
    Gamzelim1
    Belirtmemiş
  • Buğras13
    Buğras13
    Belirtmemiş
  • Mavikuş ASLI
    Mavikuş ASLI
    Belirtmemiş
  • kuşum
    kuşum
    Belirtmemiş
  • Duygux34
    Duygux34
    Belirtmemiş
  • Vurgun4
    Vurgun4
    Belirtmemiş
  • Vurgun3
    Vurgun3
    Belirtmemiş
  • zeus
    zeus
    Belirtmemiş
  • Atanur Yıldız
    Atanur Yıldız
    Belirtmemiş
  • Köylü güzeli
    Köylü güzeli
    Belirtmemiş
  • Aşk masalı
    Aşk masalı
    Belirtmemiş
  • Hsynnn
    Hsynnn
    Belirtmemiş
  • İrem
    iremugras123
    Kütahya