Nedir.Org
  • 1
19446
5
Okunma
74
Cevap
2
Soru :

İşte kelimesinde hangi ses olayı vardır?

Işte kelimesinde hangi ses olayı vardır?
Bölüm: Türkçe
Durum: Çözüldü
Tarih: 2 ay önce
0 kişi takip ediyor

Verilmiş Cevaplar


15



2020-11-23 23:19:51 #
Cevap : “Her işte bir hayır vardır.” cümlesinde “iş” sözcüğü “ş” sert ünsüzüyle bitmiştir. Sonra da sözcüğe “-de” hâl eki getirilmiştir. Sözcüğün sonundaki sert ünsüzden dolayı ekin başındaki “d” yumuşak ünsüzü sertleşerek “t” olmuştur. Dolayısıyla “işte” sözcüğünde ünsüz benzeşmesi vardır.
0 kişi beğendi
2



2020-11-23 23:19:51 #
Cevap :
Sözlükte ünsüz benzeşmesi Nedir:

Dilimizde ünsüzler sert ve yumuşak olmak üzere iki gruba ayrılır. Sert ünlüler “ç, f, t, h, s, k, p, ş” (Fıstıkçı Şahap) ünsüzleridir. Bunun dışında kalanlar ise yumuşak ünsüzlerdir.
 
Önemli : f, h, s, ç, ş, p, t, k ünsüzlerini aklınızda tutabilmek için Fıstıkçı Şahap yönetemini kullanabilirsiniz. Fıstıkçı Şahap kelimesinde ünlüleri çıkarırsak geriye kalan ünsüzler ünsüz sertleşmesine neden olan ünsüzlerdir.
 
Bir sözcük sert bir ünsüzle bitiyor ve o sözcüğe ünsüzle başlayan bir ek geliyorsa, ekin başındaki ünsüz sertleşir. Buna ünsüz benzeşmesi denir. Elbette bu benzeşme sert ve yumuşak şekli olan seslerde söz konusudur. Bu özelliği dört seste görüyoruz;
 
p - b, ç - c , t - d, ğ - g

Şimdi bu kuralı örneklendirelim:
“Kitap” sözcüğünün sonundaki “p” sesi serttir. Bu sözcüğe biz “-de” hal ekini getirirsek “kitapda” sözü oluşur. Bu durumda ekin başındaki “d” sesi yumuşak olduğundan sözcükte ünsüz benzeşmesine aykırı bir durum görülür. Kurala uyulması için, “d” sesi sertleşmelidir. Bunun serti ise, yukarıda göstermiştik, “t” dir. Dolayısıyla sözcük, “kitapta” olacaktır.
 
okul-dan > okuldan
av-cı > avcı
ağaç-dan > ağaçtan
ocak-cı > ocakçı

Yukarıdaki sözcüklerde eklerin sözcüğe nasıl uyduğu görülüyor. Birinci gruptaki sözcüklerde ek, yumuşak ünsüzle biten sözcüklere geldiğinde değişmemiş, ancak ikinci gruptaki sert ünsüzlere geldiği zaman sertleşmiştir. Bu durum sadece çekim eklerinde değil yapım eklerinde de geçerlidir. Ekler sayılara geldiğinde de aynı durum geçerlidir. Sayının sesleri nasılsa ek de öyle olmalıdır.
 
Örnek : 11'de, 8'den, 5'te, 3'ten
Kural : Özel isimlerde de aynı kural geçerlidir.
Örnek : Samsun’dan, Emin’de, Sinop’tan, Yunus’ta

* Farklı bir kaynaktan ünsüz benzeşmesi konusu ödevi.

Ünsüzlerin Benzeşmesi (Detay)

 Türkçe'de " p, ç, t, k, s, ş, h, f " harfleri ile biten sözcüklerden sonra, " c, d, g " harfleri ile başlayan ekler gelirse; ekin ilk harfi " ç, t, k " olur. Bu kurala yumuşak sessizlerin sertleşmesi, kısaca benzeşme denir.

Ünsüz Benzeşmesi Örnekleri

 Dolap + -cı = Dolapçı
 Ağaç + -dan = Ağaçtan
 Dost + -ca = Dostça
 Tarak + -da = Tarakta
 As + -gı = Askı
 Koş + -du = Koştu
 Sabah + -dan = Sabahtan
 Yulaf + -dan = Yulaftan
 
NOT: Bileşik sözcüklerde bu kural uygulanmaz.
 
Sert ünsüzle (p, ç, t, k, f, s, ş, h) biten sözcüklerden sonra getirilen eklerin ilk harfi sert ünsüz olur. Sözcüğün son ünsüzü ile getirilen ekin ilk ünsüzü sertlik yönünden birbirine benzer, uyum sağlar. Bu kurala "ünsüz benzeşmesi" denir.

Sert Ünsüzler

p, ç, t, k, f, s, ş, h ( F ı s t ı k ç ı Ş a h a p )
 
Örnekler:
dolap - tan
SERT SERT
ünsüz benzeşmesi
 
koş - tuk - ça
SERT SERT SERT SERT
ünsüz benzeşmesi
 
hukuk - çu
SERT SERT
ünsüz benzeşmesi
 
hapis - ten
SERT SERT
ünsüz benzeşmesi

NOT: Ünsüz benzeşmesi kuralına uymamak bir yazım yanlışıdır.
 
yapışkan (doğru) - yapışgan (yanlış)
üretken (doğru) - üretgen (yanlış)
konuştum (doğru) -
konuşdum (yanlış)
sokaktan (doğru) - sokakdan (yanlış)
dişçi (doğru) - dişci (yanlış)
sabahçı (doğru) - sabahcı (yanlış)


0 kişi beğendi


Cevap Yaz


×
Seç Değiştir



×
Seç Değiştir

×
Örnek 1 : https://www.youtube.com/watch?v=0zuBFyfQ3Qc
Örnek 2 : https://vimeo.com/8802569

01 | Sesteş Kelime Örnekleri

* Yılanı gören at birden şaha kalktı.* Mutfaktaki pislikleri çöpe at.* Al bayrağıma sarılı cansız bedenimi al.* Gül: “Gül.” dedi, bülbüle.* Kalem böyle çalınmıştır yazımaYazım kışıma uymaz, kışım yazıma* Kırda yaptığımız piknikte yanımıza kır saçlı bir ihtiyar geldi.* Adresimi hemen bir kenara yaz.Bu yaz yurtdışına çıkmayı düşünüyorum.* Depodaki bidonlar ağzına kadar dolu.Bu mevsimde buralarda dolu yağar.* Ben, sizinle gelmek istemiyorum.Çenesinde küçük bir ben vardı.* Yaralı yolcu, çok kan kaybediyor.Güler yüzüne, tatlı.. - Yazıya Git..

02 | Sessizlik İstiyorum

Yagmur olmak var simdiUsul usul topraga karismak sessizce...Aslinda sessizlik, en guzel sestir duyulabilene ve anlayabilene...Artik birazda sezsizligim konussun diyorum kendime...Harfsiz bir lisanim var artik icimde,her cumlemde...SESSİZ KONUSUYORUM artik ,sadece ANLAYABİLERİN DİLiNDEN! - Yazıya Git..

03 | Ses Olayları

Ses Olayı Nedir ?
Kelimelerde zamana ve sahaya bağlı olarak sürekli değişmelerin, gelişmelerin olması dilin canlılığının bir göstergesidir. Dil durağan değil, dinamik bir yapıya sahiptir. Dilin söz varlığını oluşturan kelimelerdeki sesler, heceleri ve kelimeleri oluştururken tarihî süreç içerisinde düşerler, yer değiştirirler, türerler, başka seslere benzerler. İşte bütün bunlar, ses bilgisi başlığı altında incelenir. Dilde ses olayları, çeşitli sebeplerden kaynaklanır. Bunlardan başlıcaları aşağıda özetlenmiştir:
Yazıya Git..

04 | Sesteş

Yazılışı ve okunuşu aynı olduğu hâlde anlamları farklı olan kelimelerdir. Bunlar yalın hâlde olabildikleri gibi ek almış hâlde de olabilirler. Şiirde cinas olarak kullanılır ve cinaslı kafiye yapılır.

Örnekler:
Gül: 1. çiçek, 2. gülmekten emir
Kır: 1. kırsal alan, 2. kırmaktan emir, 3. beyaz
Yazma: 1. baş örtüsü, 2. yazmaktan olumsuz emir, 3. yazma işi

Ek almış kelimelerle, ek almış ve almamış kelimeler arasında da eş seslilik söz konusudur. Bu ekler görevce farklı ekler de olabilir: Yazıya Git..

05 | Ses Kirliliği Nasıl Oluşur

Sanayileşme ve modern teknolojinin gelişmesiyle ortaya çıkan çevre sorunlarından biri de ses kirliliğidir. Gürültü de denilen ses kirliliği, istenmeyen ve dinleyene bir anlam ifade etmeyen sesler ya da insanı rahatsız eden düzensiz ve yüksek seslerdir.
Ses kirliliğini yaratan önemli etmenler
Sanayileşme
Plansız kentleşme
Hızlı nüfus artışı
Ekonomik yetersizlikler

İnsanlara, gürültü ve gürültünün yaratacağı sonuçları konusunda yeterli ve etkili eğitimin verilmemiş olmasıdır.

Ses.. - Yazıya Git..

06 | Sesin şiddetini artıran cihazlar nelerdir

sesin şiddetini artıran cihazları söyleyiniz - Soruya Git..

07 | Ses degismesi mutasyon nedir

Mutasyon yani ergenlik döneminde ses değişmesi - Soruya Git..

08 | Sessiz Gemi Cümlenin Öğeleri

SESSİZ GEMİ
Artık demir almak günü gelmişse zamandan,
Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan.
Hiç yolcusu yokmuş gibi sessizce alır yol;
Sallanmaz o kalkışta ne mendil ne de bir kol.
Rıhtımda kalanlar bu seyahatten elemli,
Günlerce siyah ufka bakar gözleri nemli.
Biçare gönüller! Ne giden son gemidir bu!
Hicranlı hayatın ne de son matemidir bu!
Dünyada sevilmiş ve seven nafile bekler;
Bilmez ki giden sevgililer dönmeyecekler.
Birçok gidenin her biri memnun ki yerinden,
Birçok.. - Soruya Git..

09 | Ses Olayı Örnekleri

yüksel, anlayan, anlattı, hakkımı, sensiz olmaz sözcüklerindeki ses olayları acil - Soruya Git..

10 | Sesin şiddetini arttırmaya yarayan aletin adı nedir

Sesin şiddetini arttırmaya yarayan aletin adı nedir? - Soruya Git..


Benzer Sorular
İlgili Aramalar
  1. işte kelimesinde hangi ses olayı vardır
  2. sıcacık kelimesinde hangi ses olayı vardır
  3. küçülmüş kelimesinde hangi ses olayı vardır
  4. sıyrık kelimesinde hangi ses olayı vardır
  5. boyuyor kelimesinde hangi ses olayı vardır
  6. masanın kelimesinde hangi ses olayı vardır
  7. daracık kelimesinde hangi ses olayı vardır
  8. sokaklarına kelimesinde hangi ses olayı vardır
  9. azıcık kelimesinde hangi ses olayı vardır
  10. niye kelimesinde hangi ses olayı vardır
Türkçe Bölümü Yeni Sorular











Geri
Geçmiş
Soru Sor
Arama
Menü
Kapat
Hareket Dökümü
Online Üyeler
  • Öztürk
    Öztürk
    Belirtmemiş
  • Büşra Dere
    Büşra Dere
    Belirtmemiş
  • Vurgun30
    Vurgun30
    Belirtmemiş
  • miraç Sancar
    miraç Sancar
    Belirtmemiş
  • Yusuf Ziya Caran
    Yusuf Ziya Caran
    Belirtmemiş
  • Ruzgar Duman
    Ruzgar Duman
    Belirtmemiş
  • Deniz mavi
    Deniz mavi
    Belirtmemiş
  • atilla karabulut
    atilla karabulut
    Belirtmemiş
  • Cemmm
    Cemmm
    Belirtmemiş
  • Sinem Ellis
    Sinem Ellis
    Belirtmemiş
  • emrah07
    emrah07
    Belirtmemiş
  • muzur06
    muzur06
    Belirtmemiş
  • İrem
    iremugras123
    Kütahya
Sitemizi kullanarak, Çerez Politikamızı , Gizlilik Politikamızı ve Hizmet Şartlarımızı okuduğunuzu ve anladığınızı kabul edersiniz.. Detay. ×